vatiyye-ussu
Vatiyye Üssü

Vatiyye Üssü

18 Mayıs 2020
Okuyucu

Bu sabah (18 Mayıs) Libya’da Ulusal Mutabakat Hükümeti’ne (UMH) bağlı güçlerin stratejik önemi haiz Vatiyye hava üssünü darbeci Hafter’den geri aldığı haberi geldi. Süreç içinde bu bir kırılma anıdır. Neden?

Daha geçen gün darbeci Halife Hafter‘in kimler ve ne maksatla destekliyor, bu hususu geniş bir analiz halinde yazmıştım. Bunun yanı sıra NATO Genel Sekreteri Jean Stoltenberg’in de açıklamaları olmuştu. Stoltenberg UMH’nin meşruiyetini vurgulamış ve Serrac’ı desteklediklerini açıklamış idi.

Libya ordusunun yürüttüğü Öfke Volkanı Operasyonu basın biriminden yapılan yazılı açıklamaya göre, Libya Ordusu Batı Harekat Dairesi Komutanı Usame Cuveyli, Hafter milislerinin işgalindeki Vatiyye Askeri Üssü’nde kontrolü sağladıklarını bildirdi. Ayrıca, Libya ordusu hava unsurları, son 48 saat içinde Birleşik Arap Emirlikleri’nin Hafter milislerine temin ettiği 2’si Vatiyye Üssü’nde olmak üzere toplam 3 Rus yapımı Pantsir hava savunma sistemini imha etmişti. 

İkinci Dünya Savaşı sırasında 1942’de açıldığı dönemde Ukbe bin Nafi olarak isimlendirilen Vatiyye, Mitiga Havalimanı’ndan sonra en önemli hava üssü olarak kabul ediliyor. Vatiyye ayrıca Libya’da sivil uçuşların yapılmadığı tek üs olarak biliniyor. Amerikalılar tarafından yapılan üs, yedi bin asker kapasitesinde bir altyapıya sahip. Libya’daki diğer askeri üsler önemini bulundukları şehirlerden alırken, Vatiyye ise kurulduğu bölgenin coğrafi özelliği ile ön plana çıkıyor. Libya’nın devrik lideri Muammer Kaddafi döneminde Vatiyye Üssü’nde Fransız yapımı çok maksatlı Dassault Mirage 2000 savaş uçaklarının filosu bulunuyordu. Arap Baharı’nda gerçekleştirilen 2011’deki NATO müdahalesinde, Vatiyye’deki uçaklar, askeri mühimmat, hava savunma sistemleri ve radarlar imha edilmişti, ancak altyapı zarar görmemişti. Hafter milislerinin Libya’nın batı bölgelerine yönelik komuta merkezi, bu 50 kilometrekarelik alanda kurulan üste bulunuyordu. Ayrıca bir lojistik merkezdi.

Ağustos 2014’te Hafter milislerinin kontrolüne geçen Vatiyye’yi geri alabilmek için hükümete bağlı birlikler 2016’ya kadar üssün etrafında hazırlıklar yaptı. Hafter milisleri Ağustos 2014’ten bu yana yaklaşık 6 yıldır üssü “Batı operasyonları komuta merkezi” olarak kullanıyordu. UMH Nisan 2019’da kontrolü kısa süreli olarak sağlasa da daha sonra yeniden kaybetti. Darbeci milis lideri Hafter, Nisan 2019’da başkent Trablus’a yönelik saldırı emri vermesinin ardından, savaş uçaklarıyla başkent çevresini vurmak için bu Vatiyye Üssü’nü yoğun biçimde kullandı. Libya ordusu, 25 Mart’ta başlattığı harekatla Hafter milislerinin Vatiyye’yi kullanarak elde ettiği üstünlüğü ortadan kaldırdı. Libya ordusu, 3 Nisan’da Vatiyye’ye düzenlediği hava operasyonunda üste bulunan Hafter milislerine ait park halindeki 3 adet Su-22 savaş uçağı ile çok sayıda araç, ağır silah ve tesisi imha etti.

Libya’nın bütün batı bölgelerini kontrol altında tutabilen hava üssü, buradan kalkan savaş uçaklarının gerektiğinde Tunus ve Cezayir’de de yakıt ikmali olmadan operasyon yapabilmelerine imkan sağlıyordu.

Vatiyye’nin ele geçirilmesiyle Libya ordusunun güvenli bir üsse sahip olmasının yanında, Mitiga Havalimanı’na alternatif olarak başkentin batısındaki Zuvara Havalimanı’nın da sivil uçuşlar için kullanılmasının önü açılacak.

UMH’nin ülke batısında elde ettiği kazanımları koruyabilmesi için Vatiyye’de kontrolün sağlanmasının hayati önem taşıdığı açık. Bu bir kırılma anıdır, bundan sonra darbeci Hafter güçleri ülke doğusunu savunmak zorunda kalacaklar. Buna karşılık UMH durum üstünlüğünü sürdürebilecek. Vatiyye üssünün alınması stratejik önemi haiz. Bu durumda Tunus hattı Hafter’den temizlenecek, hava üssü lojistik açıdan kullanılacak, psikolojik üstünlük kazanılacak, doğuda başlatılacak harekat için derinlik oluşturacak. Hatta eğer NATO bundan sonra UMH’nin fiilen destekleyecekse bu konu bir anlamda güven artırıcı mahiyet taşır.

Gürsel Tokmakoğlu

Bir yanıt yazın

Your email address will not be published.

hafteri-destekleyenler-ve-libya
ÖNCEKİ YAZI

Hafter’i Destekleyenler ve Libya

savas-uzerine-konusmak
DİĞER YAZI

Savaş Üzerine Konuşmak

Güvenlik 'ın son yazıları

193 views

Etki Ajanlığı Yasası

Bu çağda, etki ajanlarına karşı önlem almak ve ülke yararına çalışanların eline mücadele etmek adına imkan vermek gibi konularda aksi düşünülebilir mi? Bu gerekli, ülke güvenliği açısından yerinde bir hamle. En azında caydırıcılık çok önemli. Ajanlar ve etki ajanları öyle cirit atmasınlar... Gerekli önlemleri ve bu kapsamda belli yasal düzenleme imkanlarını yaratalım. Her türlü tehdit var. Onları caydıralım, caydırıcı nitelikte ülkenin somut eylemleri olsun. Türkiye'de istihbarat hizmetleri 2014'dan itibaren iyi bir seyirle gelişiyor. İlk olarak operasyon yapma imkanı oldu. Kötü mü? Operasyonel İstihbarat gayet başarılı. Teröristler ve bölgemizdeki hasım ülkeler bunu görüyorlar, dikkatleri çekildi. Şimdi de bu tür ilave yasalar olsun isterim. Doğru adım! Elbette ben bu konuyu istihbarat açısından ele alacağım, uzmanlığım bu yönde. Hukuk konusu ayrı.
85 views

Yeni Üstünlük Mücadelesi ve Savunma Anlayışı

Temel konumuz silahlanma ve polemoloji olacak. Bu alanda yeni anlayışları irdeleyeceğiz. Genel savunma ve silahlanma politikalarına, büyük güçlerin aldıkları pozisyonlara, örnek olarak ABD'nin savunma yöntemine ve son olarak yeni üstünlük mücadelesi kavramlarına değineceğim. Bahsedeceğim yeni üstünlük mücadelesi terimleri neler? Oyun değiştiricilik, sistemlerin sistemi mimarisi, otonom kor sistemler, tam baskılama veya üstünlük kurma (dominasyon), bütün yönleriyle nüfuz etme (penetrasyon), istihbaratın penetrasyonu ve caydırıcılık için silahlanmak, olacak. Bunları neyle yapabilirsiniz? Bu makalede size ipuçlarını vermiş olacağım.
80 views

Otonom Orduların Tartışması

Teknoloji geliştikçe otonom sistemler cephede yerlerini alıyorlar. Kara, hava, siber-uzay, deniz, derin ve geniş cepheler... Bu konu başka ülkelerde hem askeri hem sivil, çeşitli uzmanlarca tartışılıyorken, Türkiye'de henüz o noktaya gelinemedi. Savaşın bilim ve sanatı yönüyle ben size özgün bir tartışma başlatmak isterim.
115 views

İsrail’in İran Saldırısı ve Polemolojik Analizi

19 Nisan gecesi İsrail, İran-İsfahan'daki bir askeri hedefi vurdu. Önce alınan bilgiler ve geliş yöntemleri doğru mu yanlış mı tartışıldı. Ancak, olağanüstü denebilecek türden yeni bir süreçle ilgilendiğimiz gayet açıktı. Ben sizlere bir askeri analiz yaparak, eldeki bilgileri de kullanmak suretiyle, bazı poüemolojik sonuçlar çıkarıp sunmak istiyorum.
163 views

İran Yine İsrail’e mi Çalıştı?

1 Nisan'da İsrail, İran'ın Şam elçiliğine saldırdı. 13 Nisan'da İran, İsrail'e günü-saati belli bir misilleme operasyonu yaptı, adı: Operation True Promise! 15 Nisan itibariyle durumu gözden geçirelim.
DÖNBAŞA

Okumadan Geçme